پیامدها مطلوب نیست، حتی در صورت پیروزی
ایران به عنوان یک کشور با تاریخ غنی، همواره شاهد جنگهای بسیاری بوده است، اما فارغ از هر نتیجه و تمایلات مردم ایران، این جنگ ها اثرات جبران ناپذیری، مخصوصا در گذر زمان بر پیکره ایران بجای گذاشته است، که نمونه بارز آن پس از جنگ هشت ساله ایران و عراق، به وضوح و با گذشت چهل سال از این واقعه قابل مشاهده است.
دولت ایران تهدیدات و وعده های صادق شماره دار به شهروندان میداد، بیتوجه به این مهم که مردم ایران به عنوان سپر انسانی در این جنگ با پیامدهای آن دست به گریبان خواهند بود.صدمات انسانی : تلفات جانی، آوارگی، آسیبهای روانی، فروپاشی خانوادهها اجتماعی : اختلال در آموزش، بهداشت، عدالت و امنیت؛ افزایش خشونت اقتصادی : تخریب زیرساختها، رکود و فقر فرهنگی: نابودی آثار تاریخی، گسترش فرهنگ خشونت و قهرمانسازی جنگ زیستمحیطی : آلودگی منابع طبیعی، آسیب به جنگلها، مراتع و گونههای زیستی. با توجه به سرکوبهای خشونتآمیز دولتمردان جمهوری اسلامی ایران در پاسخ به اعتراضات یک دهه اخیر، از جمله دیماه ۹۶، آبان ۹۸، سقوط هواپیمای اوکراینی و جنبش زن، زندگی، آزادی ۱۴۰۱ و… واکنشهای مردمی کاملاً قابل درک است. با این حال، در روز نخست جنگ اخیر، به دلیل عدم آمادگی شهری همچون نبود پناهگاه مطمئن، تعدادی از کودکان و شهروندان در حملات جان باختند؛ در حالی که دولت میتوانست از این خسارات جلوگیری کند. حملات به مناطقی چون نطنز، تبریز و محلههای پرجمعیت تهران که محل سکونت مسئولان هستند، منجر به تلفات غیرنظامیان شده و حتی حمایت برخی از مردم از ادامه این روند، میتواند جان هموطنان بیشتری را قربانی کند.
اما واکنش دولت، جای تعجب و تفکر بسیار دارد و بجای تلاش بر تغییر رویه و برطرف نمودن شرایط موجود، تهدیدات بینالمللی که پیامدی جز وخیمتر کردن شرایط ندارد را در دستور کار خویش قرار دادهاند و از طرفی دیگر مقامات دولتی، فعالیتهای اینترنتی را مختل نموده و شهروندان را با تهدید، به عدم انتشار محتوا در رابطه با اتفاقات اخیر در فضای مجازی سوق میدهند.
یک رویه تکراری و قابل پیشبینی، که در حین اعتراضات مدنی نیز شاهد آن بودیم. زمانیکه بسیاری از معترضین توسط نیروهای نظامی دستگیر، مجروح و یا کشته، و بسیاری از فعالان رسانهای به جرم نشر اکاذیب و ارتباط با دولت متخاصم دستگیر میشدند.
صلح ظاهری، تبعات ماندگار ایران پس از آتشبس
با وجود اعلام آتشبس میان ایران و اسرائیل و توقف موقت درگیریها، تبعات سنگین این جنگ همچنان بر زندگی مردم ایران و جایگاه کشور در سطح بینالملل سایه افکنده است. برخلاف تصور عمومی، پایان جنگ به معنای پایان بحران نیست؛ بلکه آغاز چالشهای تازهای است:
- افزایش تحریمها و فشار اقتصادی که به رکود و تورم دامن میزند.
- هزینههای سنگین بازسازی زیرساختها که در شرایط نابسامان اقتصادی بر دوش مردم خواهد بود.
- افزایش نارضایتی عمومی و بیاعتمادی به حکومت در پی آسیبهای انسانی و اجتماعی جنگ.
- سرکوب شدیدتر داخلی برای جلوگیری از اعتراضات، از طریق محدودیت اینترنت، بازداشت و تهدید فعالان.
- انزوای دیپلماتیک بیشتر و تضعیف جایگاه بینالمللی ایران بهعنوان بازیگری بیثباتکننده منطقه.
در نهایت، اگرچه گلولهها فعلاً خاموش شدهاند، اما زخمهای عمیق این جنگ بر پیکر مردم، اقتصاد و آینده ایران باقی خواهد ماند؛ و مسئولی که بهجای اصلاح، مسیر تهدید و سرکوب را در پیش گرفته، چشمانداز روشنی برای ملت ترسیم نمیکند.
سند ۲۰۳۰ یونسکو – هدف ۱۶: صلح، عدالت و نهادهای قدرتمند
اعلامیه جهانی حقوق بشر – ماده ۳: حق حیات، آزادی و امنیت
کنوانسیونهای ژنو و لاهه: ممنوعیت هدف قرار دادن غیرنظامیان در جنگ
۱۶۳۲
کانون دفاع از حقوق بشر در ایران
نمایندگی منطقه آسیا و شرق اروپا
آخرین دیدگاهها