زنکشی، جنایتی سیستماتیک؛ محصول بد قانونی، خشونت و بیعدالتی است
زنکشی در ایران به دلیل قوانین زنستیز، باورها و سنتهای غلط، بحرانهای اقتصادیـاجتماعی و نبود حمایت سیستماتیک از زنان رو به افزایش است؛ در حالی که آمار واقعی آن به مراتب بیشتر از موارد ثبتشده رسمیست و بسیاری از قتلها اصلاً گزارش نمیشوند.
قتل به نام “ناموس”، نهتنها جنایتی فردی، بلکه حاصل سکوت، نبود قوانین حمایتی برای زنان، قانون معیوب و فرهنگ مردسالار است. بر اساس گزارش رسانههای داخلی و خبرگزاریهای فعال در حوزه حقوق بشر، در سهماهه اول سال و تا تاریخ ۸ تیرماه ۱۴۰۴، تعداد ۶۷ قتل ناموسی در ایران ثبت شده است: ۱۹ مورد در فروردین، ۲۷ مورد در اردیبهشت و ۲۱ مورد از ابتدای خرداد تا ۸ تیر.
این قتلها، که اغلب به دست مردان نزدیک به قربانی، همچون پدر، همسر یا بستگان درجهیک صورت میگیرند، بار دیگر چهرهی فاجعهبار خشونت ساختاری، زنکشی و بیپناهی زنان را در ایران عیان میسازند.
در پشت پردهی این خشونتها، گاه صدای زنانی نیز شنیده میشود؛ مادران، مادرشوهرها یا زنان مسنتر خانواده، که خواسته یا ناخواسته در بازتولید هنجارهای زنستیزانه نقش دارند.
فراموش نکنیم که آمارهای موجود، تنها بخشی از واقعیت تلخ خشونتهای جنسیتی را نمایان میکنند؛ واقعیتی که در آن، جان و زندگی زنان هر روز بیش از پیش، در معرض تهدیدی دائمی از سوی سنتهای مردسالار، روابط قدرت نابرابر و خلأهای قانونی قرار دارد.
این جنایتها حادثه نیستند، نتیجهی بیقانونی و بیتوجهی دولت به حقوق زنانست.
جمهوری اسلامی ایران، با استمرار قوانین تبعیضآمیز، عدم جرمانگاری صریح خشونت خانگی، و ناتوانی در تأمین امنیت زنان، مسئول مستقیم گسترش این فجایع است.
سکوت دستگاه قضایی، سرکوب فعالان حقوق زنان، نبود خدمات حمایتی و حذف صدای قربانیان از رسانههای رسمی، به تداوم این جنایات دامن زده است.
سایهی شوم زنکشی: گزارشهایی از قتلهای دردناک زنان در سال ۱۴۰۴
بر اساس آمارهای رسمی که چندی پیش منتشر شد، طی سهماهه نخست سالهای ۱۴۰۱، ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، دستکم ۸۵ زن و دختر به دست مردان نزدیک خود کشته شدهاند.
نمونههایی از این جنایات در سال ۱۴۰۴: فاطمه سلطانی – اسلامشهر، ۲۸
فروردین/ گلاب فرامرزی – دالاهو، ۸ اردیبهشت/ فاطمه برخورداری – سبزوار، ۱۰ اردیبهشت / مبینا کندابی – بندر گز، ۱۷ اردیبهشت
در خرداد ۱۴۰۴، تنها دو مورد از زنکشیهای تکاندهنده چنین بوده است:
سولماز عباسی، مربی والیبال و چهره ورزشی شناختهشده در ارومیه، هنگام مراجعه به دفتر وکیل برای پیگیری طلاق، توسط همسرش با ضربات چاقو به قتل رسید؛ قاتل پس از جنایت اقدام به خودکشی کرد.در همان ماه، اشکان همتی، مردی ۲۹ ساله، با اسلحه وارد خانه پدر همسرش در کرمانشاه شد و همسرش سمیرا فرهادی و دو خواهر او را هدف گلوله قرار داد؛ سمیرا و خواهرش سمیه جان باختند، و زهرا فرهادی بینایی یک چشم خود را از دست داد و حال جسمیاش وخیم گزارش شده است.
اعلامیه جهانی حقوق بشر ماده ۳: حق حیات برای همه، ماده ۵: شکنجه ممنوع. ماده ۷: همه در برابر قانون مساوی هستند
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران: اصل ۲۰: همه افراد ملت اعم از زن و مرد یکسان در حمایت قانون قرار دارند. اصل ۲۱: تضمین دولت در رعایت حقوق و امنیت زنان. اصل ۲۲: حیثیت، جان، مال، حقوق، مسکن و شغل اشخاص از تعرض مصون است.
سند توسعه پایدار ۲۰۳۰ یونسکو: هدف پنجم: دستیابی به تساوی جنسیتی و توانمند سازی تمام زنان و دختران
کنوانسیون رفع هرگونه تبعیض علیه زنان: ماده ۱: تعریف تبعیض جنسیتی، ماده ۲: تعهد دولتها به حذف تبعیض و خشونت، ماده ۵: مقابله با کلیشههای جنسیتی، ماده۱۲: دسترسی برابر به خدمات سلامت
۱۶۳۳
کانون دفاع ازحقوق بشردرایران
کمیته دفاع ازحقوق زنان


آخرین دیدگاهها